Πέμπτη, 17 Ιανουαρίου 2019

Πανηγύρι στα Ριζώματα το 1992 στον Ντόμανο.

Στο πανηγύρι στα Ριζώματα (15  Αυγούστου) χιλιάδες είναι οι χωριανοί και οι επισκέπτες που βρίσκονται στο χωριό για να γιορτάσουν. Τόσο οι μόνιμοι όσο και τα ξενιτεμένα παιδιά του χωριού που έρχονται για το πανηγύρι ή που κάνουν τις διακοπές τους στο χωριό διασκεδάζουν και βλέπουν τους συγγενείς και τους χωριανούς τους.
Στο βίντεο θα θυμηθούμε ένα τέτοιο πανηγύρι με όργανα στον Ντόμανο με όλο το χωριό να διασκεδάζει και να χορεύει, θα θυμηθούμε τα όργανα στον Ντρούγκα ή στον Λαγό, θα δούμε στο βίντεο εκεί δίπλα το περίπτερο του Κούσκουρα (μετέπειτα του Κακκαβά), την καντίνα του Λαναρή, θα θυμηθούμε το λούνα παρκ στο πάρκο, πιο πέρα τον παππού πανηγυρά με τα παιχνίδια, τη βόλτα στον κεντρικό του χωριού,  τα νόστιμα σουβλάκια, τη ντίσκο, τα ηλεκτρονικά και τα μπιλιάρδα, τα καφενεία και τις καφετέριες, τα ζαχαροπλαστεία και γενικά θα θυμηθούμε τα παλιά Ριζώματα και ανθρώπους... μια άλλη εποχή εντελώς διαφορετική από το σήμερα. Καλό ταξίδι !

Κυριακή, 6 Ιανουαρίου 2019

Πρωτοχρονιά στα χωριά των Πιερίων (ήθη και έθιμα, κάλαντα).

Πρωτοχρονιά στα χωριά των Πιερίων (ήθη και έθιμα, κάλαντα). 
Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς έφτιαχναν κρεατόπιτα (πίτα με ρύζι και κρέας). Στην πίτα έβαζαν ένα νόμισμα, ένα κομμάτι από σανό και ένα φύλλο από πουρνάρι. Η νοικοκυρά την παραμονή το βράδυ θα φτιάξει την βασιλόπιτα στην οποία βάζει ένα ασημικό γρόσι, ένα μικρό σάλουμα (άχυρο σταριού ή βρύζας) για τα τρανά ζώα και ένα φύλλο από πουρνάρι για τα γιδοπρόβατα. Στη ώρα του δείπνου στρώνεται ο σουφράς, κάθονται όλοι γύρω από αυτόν, ο αφέντης γυρίζει το ταψί τρείς φορές λέγοντας διάφορες ευχές, κόβει την πίτα σε όσα κομμάτια είναι η φαμίλια και τα μοιράζει. Όποιος βρει το γρόσι, το πρωί θα το ρίξει στο δίσκο στον Αη Βασίλη, όταν θα έρθουν τα Ρουγκατζάρια και θα ήταν ο νοικοκύρης, όποιος θα εύρισκε το σανό θα γίνονταν ζευγαράς (γεωργός) και όποιος θα εύρισκε το φύλλο από το πουρνάρι θα γίνονταν κεχαγιάς (άρχοντας με πολλά ζωντανά). 
Αυτά γίνονταν το βράδυ της παραμονής και μετά έβγαιναν έξω και έπαιζαν χαρτιά για το καλό του χρόνου.
Επίσης, την Πρωτοχρονιά παίζουν ένα παιχνίδι ως εξής: Η νοικοκυρά θα πάρει από τα παχνιά ή το αμπάρι σπυριά σιταριού, θα σκουπίσει λίγο μέρος από την φωτιά στο τζάκι, θα τα βάλει ένα ένα και θα τα ονοματίσει. Το πρώτο είναι της χρονιάς. Tο σπυρί θα φουσκώσει από την ζέστη και μετά θα πηδήσει. Αν πηδήσει προς την φωτιά η χρονιά θα πάει καλά, αν πίσω από την φωτιά η χρονιά δεν θα πάει καλά. Aν πάει ανατολικά θα έχει ξέρα, αν πάει δυτικά θα έχει πολλή βροχή. Μετά το σπυρί της χρονιάς έχουμε του νοικοκύρη, των άλλων μελών της φαμελιάς και μετά έρχεται η σειρά για τα ζωντανά. Έτσι περνούν οι ώρες με γέλια, χαρές και σχόλια ανάλογα με το πήδημα κάθε σπυριού.
Πρωτοχρονιά (Άγιος Αθανάσιος Ριζωμάτων)

Το πρωί ο παπάς κτυπούσε την καμπάνα απαγορεύοντας το χαρτοπαίγνιο.
Μετά την εκκλησία μαζεύονται στο μεσοχώρι τα Ραγκατζιάρια, που είναι νέοι άντρες ντυμένοι με τις φουστανέλες, μερικοί με προσωπίδες, άλλοι με κάπες , στολισμένοι με ασημικά, κρατώντας ξύλινα σπαθιά. και κουδούνια. Ο αρχηγός τους λέγονταν Καπετάνιος. Πρώτα πήγαινε ο επίτροπος με το δίσκο του Αη Βασίλη, μετά ο Γκαϊντατζής, ο καπετάνιος και κατόπιν οι φουστανελάδες. Την παρέα συμπληρώνουν οι χοσμικιαραίοι (υπηρέτες) μεταμφιεσμένοι (γύφτος, αράπης, νύφη, γαμπρός, μπάμπω, παππούς κλπ.)

Όταν κανένας πείραζε την νύφη της παρέας, τον έπιανε ο ψυχογιός (πρωτοπαλίκαρο του καπετάνιου) τον πήγαινε στον Καπετάνιο και εκείνος τον τιμωρούσε με πρόστιμο. Αν αντιδρούσε να πληρώσει τον πήγαινε στον αράπη να του κόψει το κεφάλι. Τότε έμπαινε η μπάμπω κι ο παππούς κλαίοντας, όμως ο αράπης, χωρίς να ακούσει κανένα τον σκότωνε. Με την επέμβαση ύστερα του γιατρού, ο σκοτωμένος ζωντάνευε και η αναπαράσταση τελείωνε με ζωηρά και χαρούμενα πηδήματα του αναστημένου (νεκρανάσταση- Διονυσιακό κατάλοιπο).
Πρώτα πήγαιναν στου Παπά το σπίτι, εκεί έλεγαν του Παπά το τραγούδι:
Μες τα μαρμαρόφυλλα και τα μαργαριτάρια, εκεί κοιμάται αφέντης μας με το σταυρό στο χέρι”. Η παπαδιά τους κερνάει ρακί και διάφορα άλλα για μεζέ και δίνει στον επίτροπο και τον Αη Βασίλη το γρόσι της βασιλόπιτας. Μετά πήγαιναν στον μουχτάρη (Πρόεδρο) και στα σπίτια όπου γιόρταζαν οι Βασίληδες. Αργότερα στήνονταν τρανός χορός στο μεσοχώρι όπου μαζεύονταν όλο το χωριό για σεργιάνι. Η αμοιβή για τα Λαγκατζάρια ήταν χρήματα (ελάχιστα), καρύδια, παστό κλπ. Τα Ραγκατζιάρια ότι μάζευαν (γέννημα) το πουλούσαν για να το δόσουν στην εκκλησία για να πληρώσουν τον παπά και τον δάσκαλο και τους φτωχούς.

Το τραγούδι που έλεγαν στα Ριζώματα είχε ως εξής:
“Αγιός Βασίλης έρχιτι Γινάρης ξημερώνει, Βασίλιμ πούθεν έρχισι και πούθεν κατεβαίνεις, ιγώ απ τα ξένα έρχουμι και στα δικά μου πάω, αν έρχισι απ την ξενητειά πες μας κανα τραγούδι, ιγώ τραγούδια μάθνισκα τραγούδια να σας λέω, στην πατερίτσα ακούμπισα να πώ την άλφα βήτα κι η πατερίτσα ήταν χλωρή κι απόληκε κλωνάρια, κλωνάρια χρυσοκλώναρα κι ανάργυρα τα φύλλα. Φραγκίτσα εδώ Φραγκίτσα εκεί Φραγκίτσα πάει στη βρύση μι του γιουρντάνι στου λιμό το σύρμα στου κιφάλι και με τα ασημοζούναρα χαμπλά χαμπλά ζωμένη”

Τραγούδι Πρωτοχρονιάς στα Ριζώματα

Το ίδιο περίπου έλεγαν και στο Δάσκιο αλλά με άλλο ήχο και με διαφοροποίηση στο τέλος: «Κάτω στις ριζίτσες, πάνω στις καρφίτσες, που κατεβαίνουν οι πέρδικες και πλένουν και
λευκαίνουν, παίρνουν νερό στο στόμα τους και χιόνι στα φτερά τους και ραίνουν τον αφέντη μας και ραίνουν την κυρά μας. Σαν έχεις γρόσια δος’μας τα, τα φλουριά μην τα λυπάσαι, σαν έχεις και μονόγροσα, κέρνα τον Αϊ Βασίλη»


Αν το σπίτι δεν είχε Βασίλη δεν έμπαιναν μέσα, μα τραγουδούσαν και χόρευαν έξω τον "Ραγκατζιάρικο χορό". Στο Δάσκιο επίσης, στον Παπά στον Μουχτάρη (Πρόεδρο) και στους βασιλιάδες τραγουδούσαν: "Ήρθαμε στον αφέντη μας τον πρωτοτιμημένο. Πρώτα τον τίμης’ ο Θεός, κατόπιν ο κόσμος όλος. Τον τίμησε κι ο βασιλιάς, να πάει να λογαριάσει. Σαν πάησαν και λογάριασαν τρείς μέρες και τρεις νύχτες. Λογάριασε, λογάριασε τον λείπουν τρεις χιλιάδες και την καλή του φώναζε και την καλή του λέει: -Καλή μου πούνε τ’άσπρα μας κι αϊ πούνε τα φλουριά μας; -Τώρα τριγυρ’ τον Αϊ Βασίλ τώρα τριγύρ’ στα Φώτα πολλοί φίλοι μας ήρθανε και τα χαρτζιανεψάμε".

Στους τσελιγκάδες έλεγαν άλλα:  "Εδώ σε τούτη την αυλή τη μαρμαροστρωμένη, εδώ έχουν χίλια πρόβατα και δυό χιλιάδες γίδια, το τίνος ειν τα πρόβατα το τίνος ειν τα γίδια; Το τίνος είναι το μαντρί με το χρυσό πλεγμένο, με το χρυσό με το φλουρί με το μαργαριτάρι; -Τ’Αφέντη μας τα πρόβατα, τ’αφέντη μας τα γίδια, τ’Αφέντη μας και το μαντρί με το μαργαριτάρι –Το τίνος ειν ο τσιόμπανος ο καγκελοφρυδάτος, που παν’ στην πέτρα κάθεται και παίζει την φλογέρα, κι η πέτρ’από το φόβος της κι από την αντροπή της, έβγαλε γάργαρο νερό και δροσερό χορτάρι που τρων τα λάϊα πρόβατα και τα παχιά κριάρι".
Πρέπει να σημειώσουμε ότι σε κάθε γιορτή και κάθε Κυριακή το απόγευμα στήνονταν χορός στο μεσοχώρι (χοροστάσι).

Η σελίδα μας ευχαριστεί τον κ. Γιάννη Τσιαμήτρο 
(εκπαιδευτικό-χοροδιδάσκαλο και λαογράφο)

Τα Θεοφάνεια στα χωριά των Πιερίων (ήθη, έθιμα, κάλαντα).

Τα Θεοφάνεια στα χωριά των Πιερίων (ήθη, έθιμα, κάλαντα).
Την ημέρα των Φώτων στα Ριζώματα ο κόσμος πήγαινε νωρίς στην εκκλησία με τα μπραγάτσια (μικρά χάλκινα δοχεία) με ένα μήλο μέσα και βασιλικό. Αυτό γίνονταν γιατί δεν υπάρχει στο χωριό κανένα ποτάμι ή ρέμα. Μετά τον εκκλησιασμό έξω στην αυλή γίνονταν ο αγιασμός των υδάτων στα μπραγάτσια που ήταν όλα συγκεντρωμένα. Γινότανε επίσης δημοπρασία της εικόνας της Βάπτισης του Χριστού και όποιος έπαιρνε την Βάπτιση την πλήρωνε με ένα σημαντικό ποσό. Όλες οι εικόνες της Εκκλησίας έβγαιναν έξω και όλο το χωριό περνούσε από την “Βάπτιση” και τις εικόνες και χαιρετούσε. 
Tα μπραγάτσια έτοιμα να δεχτούν υον αγιασμό.

Μετά στήνονταν χορός έξω από την Εκκλησία. Το Βασικό τραγούδι ήταν: “Σήμερα είν τα Φώτα κι Φωτισμός, σήμερα κυρά μας η Παναγιά απ τον ουρανό συγκατέβηνι με τα θυμιατήρια στα δάκτυλα κι μι του ευαγγέλιο στην αγκαλιά, κι τουν Αγιο Γιάννη παρακαλεί, δύνησι Αγιο Γιάννη κι Αη Πρόδρομι να βαφτίσεις τονον Θιόμ πιδί, δύνομαι και σώνω κι προθυμώ σπάργανα οικονόμου κιρια να βρω, να βαφτίσω το Θιόμ πιδί”.
Μετά τα παλικάρια (οι νιόγαμπροι της χρονιάς) έπαιρναν τις εικόνες με φλάμπουρα που τα λέγανε "κυργιαλέσα" (ήταν μεγάλα κοντάρια που στην κορυφή τους είχαν σταυρό με βασιλικό και χρωματιστό μαντήλι). Τάζανε επίσης γίδια και πρόβατα στη εκκλησιά. Μετά γυρνούσαν τρεις φορές τη εκκλησία και φώναζαν “Κύργια λέησον, Κύργια λέησον”, ενώ ταυτόχρονα κτυπούσαν οι καμπάνες. Το απόγευμα οι γυναίκες με τα μπαγκράτσια αγίαζαν τα αμπέλια και στήνονταν χορός σε ένα ειδικό ανοιχτό χώρο (όχι στο μεσοχώρι). 
Στο Δάσκιο πήγαιναν στις βρύσες και στα εξωκλήσια του χωριού, διαγράφοντας έναν νοητό κύκλο γύρω από το χωριό για να το προστατεύει από τις αρρώστιες. Για να’ ναι σίγουροι γι’ αυτό κάρφωναν τρεις ξύλινους σταυρούς σε τρία δέντρα γύρω από το χωριό και σε άλλα πέντε-έξι δέντρα βάζανε σκάρφη στις τρύπες τους, που τις ανοίγανε με μεγάλες αρίδες (τρυπάνια). Η σκάρφη (ποώδες πολυετές φυτό με φαρμακευτικές ιδιότητες) που στη επιστημονική γλώσσα λέγεται "ελλέβορος ο μέλας", χρησιμοποιούνταν και στη αρχαιότητα για μαγγανείες και γιατροσόφια. Για αυτό ο λαός εξακολουθεί να πιστεύει πως έχει προστατευτικές ιδιότητες .


Την «βάπτιση» στο Δάσκιο την έκαναν σ’ ένα ρέμα με νερό έξω από το χωριό κι όταν ο παπάς έψαλλε το "Ἐν Ἰορδάνη" όλοι οι γαμπροί χαμήλωναν τα φλάμπουρα και βουτούσαν
τους σταυρούς μέσα στο αγιασμένο νερό, ενώ οι γυναίκες έσκυβαν και έπαιρναν μια χούφτα άμμο και τον έδεναν μέσα σε μαντήλια για να τον βάλουν στις φωλιές, που γεννούσαν οι κότες "για να κάνουν πολλά αυγά".
Η κολυμπήθρα που θα βαφτίσει τον Χριστό.
Το απόγευμα οι γυναίκες με τα μπαγκράτσια αγίαζαν τα αμπέλια και στήνονταν χορός σε ένα ειδικό ανοιχτό χώρο (όχι στο μεσοχώρι). Αγίαζαν ακόμα μια χούφτα με στάρι στο μαντήλι για να τα δόσουν στα ζώα να μην αρρωστήσουν. Είχαν, επίσης, και μπραγκάτσια με νερό, μήλα, καρύδια κυδώνια και διάφορους καρπούς για αγίασμα. Μερικοί πήγαιναν για λογαριασμό της εκκλησίας και ψημένες κότες περασμένες στη "σούγλα" που στο τέλος τις βγάζανε στη δημοπρασία κι εκείνοι που τις έπαιρναν έστηναν χορό και χόρευαν με αυτές στο χέρι τραγουδώντας το "Σήμερα ειν τα Φώτα....".
Στην συνέχεια τραγουδούσαν: "όσα άστρα ειν στον ουρανό και φύλλα από τα δέντρα, τόσοι κλέφτις μαζώχτηκαν κλέφτις κι χαραμίδες, για να πατήσ’ν τις νιοκλησιές κι τ’άγιου του βαγγέλιου, κι τ’άγιου βήμα ράγισε ‘πο μεσ’ την άγια πέτρα".
Αν κανένας αργούσε και πήγαινε τελευταίος στη εκκλησιά οι άλλοι που τον βλέπανε λέγανε μεταξύ τους : "Ελάτε να βάλουμε από πέντε δέκα οκάδες κρασί να τον κολυμπήσουμε στ’αυλάκ(ι) κι να τον κάνουμι Φώτ(η)".
Εκείνος, σαν έβλεπε ότι είχαν κακό σκοπό έταζε περισσότερο κρασί κι ύστερα γλεντούσαν με κρασί και σουγλιμάδες όλη μέρα. Με τον αγιασμό, που έπαιρναν από την εκκλησιά, ράντιζαν τα σπαρτά, τα μαντριά, τα δέντρα τα μελίσσια και όλο το βιός. 

Η σελίδα μας ευχαριστεί τον κ. Γιάννη Τσιαμήτρο 
(εκπαιδευτικό-χοροδιδάσκαλο και λαογράφο)
  
Κάλαντα Φώτων στα Ριζώματα. 
 

Τετάρτη, 19 Δεκεμβρίου 2018

Το χωριό Χαράδρα (από το αφιέρωμα του Πέλλα TV)


Ένα μικρό χωριό των Πιερίων, η Χαράδρα (ή Μπρατίντστα όπως λεγόταν παλιά) και η ιστορία της σε ένα αφιέρωμα του Πέλλα TV και του δημοσιογράφου Βασίλη Τραουδά με πολλές χρήσιμες και ενδιαφέρουσες αναφορές στις καθημερινές παλιές συνήθειες των κατοίκων του βουνού και της περιοχής μας. Τα γυρίσματα έγιναν στα μέσα Σεπτέμβρη 2018 στη Χαράδρα.

Η Χαράδρα είναι χωριό της Δημοτικής Ενότητας Μακεδονίδος του Δήμου Βεροίας. Βρίσκεται 20 χλμ από την πόλη της Βέροιας σε υψόμετρο 760μ στα Πιέρια όρη. Οι περισσότεροι κάτοικοι ζουν στην Βέροια, τη Γερμανία και την Αυστραλία. Οι μόνιμοι κάτοικοι δεν ξεπερνούν τους είκοσι τους χειμερινούς μήνες. Το καλοκαίρι γεμίζουν τα σπίτια από συνταξιούχους και παιδιά. Οι λιγοστοί κάτοικοι ασχολούνται με την κτηνοτροφία-μελισσοκομία-γεωργία (παραγωγή ντομάτας-καπνού-κερασιών-κάστανων-κράνων-ελάτης για χριστουγεννιάτικα δένδρα). Για περισσότερα καλό είναι να δούμε το βίντεο. Αξίζει γιατί οι μεγαλύτεροι μίλησαν για αρκετά ενδιαφέροντα πράγματα. (Η σελίδα μας ευχαριστεί τον κ. Τρίγκα Νικόλαο).



Δείτε την εκπομπή-αφιέρωμα στη Χαράδρα του Πέλλα TV



το σχολείο της Χαράδρας

Μαθητές του χωριού

Ο Προφήτης Ηλίας
Βοσκός με τα ζώα του.
Χάρτης της περιοχής από το 1530.

Η Χαράδρα σήμερα.

Κυριακή, 16 Δεκεμβρίου 2018

Γκάϊντα Ριζωμάτων στα Πιέρια Όρη με τον Αλέκο Κουτσαντά (ή Μιμέ) (1993)

Ζωντανή ηχογράφηση παραδοσιακής μουσικής με τη γκάϊντα του Αλέκου Κουτσαντά (ή Μιμέ) από τα Ριζώματα. Ένας από τους πολλούς μεγάλους γκαϊντατζήδες που έβγαλαν τα Πιέρια Όρη και τα Ριζώματα. 
(εγγραφή: Πρωτομαγιά 1993 - Ριζώματα. Ευχαριστούμε τον κ. Δέλλα Χρήστο)






Σάββατο, 8 Δεκεμβρίου 2018

Ιστορικές καταγραφές του δάσκαλου Κουτσαντά για τα Ριζώματα και τα Πιέρια !

Ιστορικές καταγραφές της περιοχής μας από τον εκπαιδευτικό Αθανάσιο Κουτσαντά, από τους λίγους ντόπιους δασκάλους που δίδαξε και έζησε στα Ριζώματα στις αρχές του εικοστού αιώνα (απεβίωσε το 1956. Η σελίδα μας ευχαριστεί τον κ. Θωμά Κουτσαντά για το υλικό). 









Παρασκευή, 7 Δεκεμβρίου 2018

"Θα μιλήσουμε για το χωριό Ριζώματα". Από το ημερολόγιο του Αθανάσιου Κουτσαντά.

"Θα μιλήσουμε για το χωριό Ριζώματα. 
Το 1925 έγινε η αγορά του χωριού μας από τους Τούρκους, Μπέηδες. Βρισκόταν τότε 122 οικογένειες , αυτοί αγόρασαν. Σήμερα που γράφω είναι περίπου 400 οικογένειες, δηλαδή το 1975.
Το 1953 έγινε ο πρώτος αυτοκινητόδρομος. Ήρθε στο χωριό μας αυτοκίνητο. Μέχρι τότε πηγαίναμε στο παζάρι και παντού με ζώα, μουλάρια και γαϊδούρια. Αλωνίζαμε το σιτάρι με τα βόδια, το 1955 ήρθε πατόζα μηχανή και αλωνίσαμε.
Το 1960 κάναμε στο Καραούλι το υδραγωγείο για νερό. Το 1970 πήραμε βρύσες μέσα στα σπίτια.
Το 1969 έγιναν όλοι οι δρόμοι να πάει αυτοκίνητο στα σπίτια του καθενός.
Το 1971 φέραμε στο χωριό ρεύμα. Πήραμε όλοι στα σπίτια φως και βάλαμε ψυγεία τηλεοράσεις κ.τ.λ." .
(Από το ημερολόγιο του Αθανάσιου Κουτσαντά - ή Νάκος).




Τετάρτη, 5 Δεκεμβρίου 2018

Θυμάμαι ακόμα τα Χριστούγεννα που ήρθαν οι καλικάντζαροι ..

Οι καλικάντζαροι αποτελούν χαρακτηριστικές φιγούρες της λαϊκής μας παράδοσης που σχετίζεται με το δωδεκαήμερο των Χριστουγέννων. Το φανταστικό στοιχείο που πλαισιώνει τον θρύλο τους σε συνδυασμό με το κωμικό του χαρακτήρα και των πράξεών τους αποτελούν στοιχεία που προσελκύουν το ενδιαφέρον των παιδιών, εξάπτουν τη φαντασία τους, τα διασκεδάζουν και καλλιεργούν τη δημιουργικότητα και τις εκφραστικές τους ικανότητες. Τα παιδιά απολαμβάνουν πραγματικά τις ιστορίες με καλικάντζαρους και αγαπούν να μαθαίνουν για αυτούς, να τους μιμούνται και να εκφράζονται με ποικίλους τρόπους γύρω από τα καμώματά τους.

Η ιστορία των αδελφών Κατσιμίχα χρησιμοποιεί τον θρύλο των καλικάντζαρων με έναν πολύ πρωτότυπο και ευρηματικό τρόπο όπου το στοιχείο της κατεργαριάς τους παρουσιάζεται ως δημιουργικό καθώς το εκμεταλλεύεται για να ανατρέψει την παραδοσιακή αντίληψη που τους θέλει πνεύματα πονηρά και υπονομευτικά της χριστουγεννιάτικης ατμόσφαιρας. Οι καλικάντζαροι καταφέρνουν να δώσουν χαρά και αισιοδοξία στους δυστυχισμένους και μοναχικούς ανθρώπους μιας πόλης που τους μαθαίνει να ζουν ανταγωνιστικά, απομονωμένοι ο καθένας στον μικρόκοσμό του και στο μικροσυμφέρον του. Συμπρωταγωνιστές τους στα ανατρεπτικά σχέδιά τους είναι τα παιδιά της μικρής πολιτείας που συμμετέχουν στην εξέλιξη των δρώμενων και κρατούν τελικά καλά φυλαγμένο, το μυστικό της αληθινής ευτυχίας. Μάγια Σταυροπούλου


Το παραμύθι γράφτηκε στο Montpellier και μελοποιήθηκε στο Βερολίνο (Χριστούγεννα του 1978). Πρωτοκυκλοφόρησε στην Ελλάδα Σεπτέμβριο του 1983, μέχρι το 2003 από τις εκδόσεις Καστανιώτη, με εικονογράφηση του φίλου μας Νίκου Μαρουλάκη, που εκείνα τα χρόνια ζούσε κι αυτός, στο Δ. Βερολίνο.
Το 2013, μετά από 10 χρόνια, κυκλοφορεί και πάλι το βιβλίο, με ενσωματωμένο το cd, το οποίο ηχογραφήθηκε (επεξεργασμένο από την αρχή), έτσι ώστε να κυκλοφορεί πια στο μέλλον μαζί με το βιβλίο, σαν ένα σώμα.
Αφιερωμένο στους μικρούς, αλλά και τους μεγάλους φίλους μας.
Με αγάπη Χάρης - Πάνος,
Χριστούγεννα 2013

Ακούστε ολόκληρο το παραμύθι 

«Κόκκινη κλωστή δεμένη, στην ανέμη τυλιγμένη,
δωσ' της κλώτσο να γυρίσει, παραμύθι ν' αρχινίσει.
Δεν ξέρω αν είναι αλήθεια, πάει πολύς καιρός...
Μου το 'πανε κι εμένα, σαν ήμουνα μικρός...

Μία φορά κι έναν καιρό, ήταν μια πολιτεία
που απ' όλες εξεχώριζε σ' ολόκληρη τη χώρα,
μια πολιτεία όμορφη, μα πάντα λυπημένη,
οι άνθρωποι αγέλαστοι, χαζοί και μουτρωμένοι,
δεν ξέρανε χαμόγελο κι αγάπη τι σημαίνει.

Καθένας τους εκοίταζε μονάχα τη δουλίτσα του,
η καλημέρα ακριβή, σα να 'τανε χρυσάφι,
ποτέ δεν παίζαν τα παιδιά στους δρόμους, στην πλατεία,
ποτέ δεν έγινε γιορτή, χορός και φασαρία,
της βγήκε και το όνομα: Αγέλαστη Πολιτεία.


Ακούστε και το αυθεντικό παραμύθι με το Νίκο Πιλάβιο αφηγητή.

Σάββατο, 1 Δεκεμβρίου 2018

Οφέλη από μια βόλτα στο δάσος για τη σωματική και ψυχική μας υγεία.


Μια βόλτα στο δάσος μπορεί: 
1. να μειώσει την κατάθλιψη. Απλά το να είναι κανείς κοντά σε δέντρα μπορεί να μειώσει την κατάθλιψη. Σε μια μελέτη που πραγματοποιήθηκε στο Λονδίνο, διαπιστώθηκε ότι οι άνθρωποι που ζούσαν κοντά σε δένδρα είχαν πολύ καλύτερη ψυχική υγεία.

2. να μειώσει την πίεση του αίματος. Κάνοντας μια βόλτα στη φύση μπορεί να μειώσει εκπληκτικά την αρτηριακή μας πίεση. 

3. οι ήχοι του δάσους μας καθησυχάζουν.  Η ειρήνη και η ηρεμία σε μια δασώδη περιοχή αλλά και οι ήχοι της φύσης έχουν αντίκτυπο στο μυαλό μας. Για παράδειγμα, ο ήχος των πουλιών στα κλαδιά των δέντρων έχει μοναδική επίδραση στη διάθεσή μας και μας κάνει να αισθανόμαστε πιο θετικά για τον κόσμο.

4. παίρνουμε περισσότερο οξυγόνο στον εγκέφαλό μας.  Υπάρχει ένας λόγος για τον οποίο ο καθαρός αέρας του δάσους μπορεί να βοηθήσει να καθαρίσει το μυαλό μας και να μας κάνει να σκεφτούμε πιο καθαρά. Αυτό είναι η έλλειψη της ρύπανσης και η αύξηση του οξυγόνου στον αέρα.

5. βοηθάει να αναρρώσουμε από μια ασθένειαΠερπατώντας ανάμεσα σε δέντρα μας βοηθά να αναρρώσουμε από μια ασθένεια γρηγορότερα. Σύμφωνα με έρευνα που διεξήχθη από το Chalmers University of Technology στη Σουηδία, η ανάρρωση των ασθενών που είναι κοντά στη φύση ήταν πολύ ταχύτερη από άλλους αρρώστους.

6. μας προστατεύει από τον καρκίνο. Στο σώμα μας έχουμε κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος υπεύθυνα για την καταπολέμηση του καρκίνου. Ερευνητές της Nippon Ιατρικής Σχολής του Τόκιο διαπίστωσαν ότι οι συμμετέχοντες στην έρευνα που πέρασαν τρεις ημέρες σε ένα δάσος είχαν αυξημένες ποσότητες αυτών των κυττάρων στο αίμα τους όταν επέστρεψαν. 

7. μειώνει τα επίπεδα του άγχους. Οι μυρωδιές του δάσους μπορεί να μειώσουν το άγχος σημαντικά και οι περίπατοι στη φύση έχει αποδειχθεί ότι μειώνουν τα συμπτώματα του χρόνιου στρες. Δέντρα, όπως κέδρος, κυπαρίσσι και πεύκο, εκπέμπουν μυρωδιές που περιέχουν phytoncides, οι οποίες μειώνουν τα επίπεδα του άγχους.

8.  βελτιώνει τη δύναμη εγκεφάλου. Περπατώντας μέσα στο δάσος έχει επίσης αποδειχθεί ότι βελτιώνεται η ικανότητα της μνήμης και της μάθησης και γι αυτό υπάρχει μια τάση να δημιουργούνται νηπιαγωγεία σε δασικές περιοχές. Οι ερευνητές έχουν διαπιστώσει ότι τα παιδιά που παίζουν σε δασικές περιοχές αναπτύσουν καλύτερες γνωστικές δεξιότητες.

9. μας ενεργοποιεί και μας βοηθάει να κοιμηθούμε. Ιαπωνική έρευνα έχει επίσης δείξει ότι μια βόλτα στο δάσος αυξάνει τη ζωντάνια και την ενεργητικότητα. Οι άνθρωποι που κάνουν  περιπάτους στο δάσος έχουν περισσότερη όρεξη για τη ζωή και αποδίδουν καλύτερα στις καθημερινές εργασίες. Η κατευναστική επίδραση των περιπάτων στη φύση βοηθά επίσης να κοιμούνται πιο ήσυχοι το βράδυ.

10.  βοηθάει τα υπέρβαρα άτομα να χάσουν βάρος. Μια βόλτα στο δάσος έχει αποδειχθεί ότι είναι πιο ελκυστική για τους ανθρώπους που είναι υπέρβαροι παρά μια ώρα στο γυμναστήριο. Οι γιατροί προτείνουν τώρα ότι το περπάτημα στο δάσος είναι ένας πολύ υγιεινός τρόπος για τους παχύσαρκους ανθρώπους να ασκηθούν. 
Η έλξη μιας βόλτας στο δάσος είναι επίσης πιο πιθανό να κάνει τους ανθρώπους να επιμείνουν σε ένα πρόγραμμα άσκησης.

Αρκεί βεβαίως να έχουμε δάση και μάλιστα υγιή. Ενας ακόμα λόγος για την προστασία και την ανάπτυξη του δασικού μας πλούτου.


Περίπατος στο δάσος των Πιερίων - Φθινόπωρο 2018 (Βίντεο - μουσική: Θωμάς Β. Βαϊνάς)

Πέμπτη, 22 Νοεμβρίου 2018

Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου (Σκήτη Βέροιας) στους πρόποδες των Πιερίων, στον Αλιάκμονα.


Η Βέροια και η ευρύτερη περιοχή της Ημαθίας δέχτηκε την επίσκεψη και το ευαγγελικό κήρυγμα του Απόστολου Παύλου, μια επίσκεψη που την απορρόφησε η παράδοση και την μετάπλασε σε μά ωραία λαϊκή διήγηση. Υπάρχει έντονα χαραγμένο στην λαϊκή ψυχή, σε ολόκληρη την περιοχή των Πιερίων, ότι φεύγοντας ο Παύλος από την Βέροια πέρασε από τα Πιέρια και άρχισε να κατεβαίνει προς τη θάλασσα της Μεθώνης από όπου και πήρε το πλοίο για την Αθήνα.
Στα Πιέρια, όπου σταματούσε να ξεκουραστεί έμπηγε στο χώμα το ξύλινο ραβδί του. Και σε όσα σημεία άφησε ο εθνοκήρυκας τη ράβδο του, αργότερα κάρπισε ο λόγος του αγίου Ευαγγελίου και φύτρωσαν τα μοναστήρια. 

Ένα από τα μοναστήρια αυτά, που ξεφύτρωσαν από το ραβδί του αποστόλου Παύλου, είναι και το παρόν μοναστήρι, η Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου των Πιερίων.

Η Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου Βέροιας βρίσκεται στους πρόποδες των Πιερίων δίπλα στον ποταμό Αλιάκμονα και 20 χιλιόμετρα από την πόλη της Βέροιας.
Είναι μία ιστορική Μονή η οποία φημολογείται ότι υπάρχει σαν Ιερά Σκήτη από τον 9ο-10ο αιώνα. Είναι Σ
ταυροπηγιακή Πατριαρχική Ανδρική Κοινοβιακή Μονή, λειτούργησε τον 14ο αιώνα και ανήκει πνευματικά στο Πατριαρχείο και διοικητικά στην Ιερά Μητρόπολη Βέρροιας. 
Απο την Μονή πέρασαν μεγάλοι 'Αγιοι της Ορθοδοξίας μας όπως ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, ο Άγιος Διονύσιος ο εν Ολύμπω, ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός, ο Όσιος Αντώνιος, ο Άγιος Θεωνάς, ο Άγιος Νικάνορας της Ζάβορδας και ο Όσιος Θεοφάνης. 
Το 1822 πυρπολήθηκε ολοκληρωτικά από τους Τούρκους και το μοναδικό κτίσμα που σώθηκε είναι το παρεκκλήσι της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος κάτω από το βράχο. Η Μονή ανοικοδομήθηκε μέχρι το 1830 και διατηρεί τη μακεδονική αρχιτεκτονική της. Σώζονται πολλά ιερά λείψανα πολλων μεγάλων Αγιων οπως η Τίμια Κάρα του Αγίου Κλήμης Αχρίδος.
To 1986 o ηγούμενος Αρχιμ.Γρηγόριος Σοφός αναλαμβάνει μαζί με λίγους πιστούς την ανακαίνιση της Μονής και καταφέρνει να την ξανακάνει λειτουργική Μονή.
Σήμερα η Μονή λειτουργεί ως Ανδρώα και εγκαταβιώνουν σ' αυτή 4 Μοναχοί ενώ είναι εγγεγραμμένοι 13. Ηγούμενος είναι ο Αρχιμανδρίτης Πορφύριος Μπατσαράς.

Δείτε το βίντεο της Μονής :


Δείτε φωτογραφίες της Μονής :




























Δείτε το βίντεο και στο vimeo


(Φωτογραφίες-Βίντεο: Θωμάς Βαϊνάς Νοέμβριος 2018)